Net maaş neden yıl içinde düşer?
Brüt maaşınız değişmediği hâlde net maaşınız yılın ortasında düştüyse bu genellikle hata değildir. Gelir vergisi her ay, yılbaşından beri biriken kazancınıza göre hesaplanır. Ocak'ta hesap sıfırlanır ve net yeniden yükselir.
Kısa cevap
- Vergi yıllık tarifeyle kesilir: Ücretin gelir vergisi aylık değil, yıllık tarifeyle hesaplanır (Gelir Vergisi Kanunu m.103). Yılbaşından bu aya kadar biriken matraha bordroda "kümülatif vergi matrahı" denir.
- Dilim geçilince oran artar: Kümülatif matrah bir dilim sınırını geçtiği ay, sınırın üstündeki kazanç daha yüksek oranla vergilenir; net düşer.
- Asgari ücret istisnası: Asgari ücrete isabet eden vergi herkesin vergisinden düşülür. Bu istisna da yıl içinde büyüyebilir ve neti biraz yükseltebilir.
2026 ücret gelir vergisi dilimleri
| Kümülatif matrah | Oran |
|---|---|
| 0,00 TL – 190.000,00 TL | %15 |
| 190.000,00 TL – 400.000,00 TL | %20 |
| 400.000,00 TL – 1.500.000,00 TL | %27 |
| 1.500.000,00 TL – 5.300.000,00 TL | %35 |
| 5.300.000,00 TL üzeri | %40 |
Örnek: aylık 50.000,00 TL brüt maaş (2026)
Bu maaşta her ay 42.500,00 TL gelir vergisi matrahı oluşur (brütten SGK ve işsizlik primi düşülmüş hâli). Matrah biriktikçe vergi şöyle değişir:
| Ay | Kümülatif matrah | Ulaşılan dilim | Hesaplanan vergi | Asgari ücret istisnası | Ödenen vergi | Net |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Ocak | 42.500,00 TL | %15 | 6.375,00 TL | 4.211,33 TL | 2.163,67 TL | 40.207,53 TL |
| Şubat | 85.000,00 TL | %15 | 6.375,00 TL | 4.211,33 TL | 2.163,67 TL | 40.207,53 TL |
| Mart | 127.500,00 TL | %15 | 6.375,00 TL | 4.211,33 TL | 2.163,67 TL | 40.207,53 TL |
| Nisan | 170.000,00 TL | %15 | 6.375,00 TL | 4.211,33 TL | 2.163,67 TL | 40.207,53 TL |
| Mayıs | 212.500,00 TL | %20 | 7.500,00 TL | 4.211,33 TL | 3.288,67 TL | 39.082,53 TL |
| Haziran | 255.000,00 TL | %20 | 8.500,00 TL | 4.211,33 TL | 4.288,67 TL | 38.082,53 TL |
| Temmuz | 297.500,00 TL | %20 | 8.500,00 TL | 4.537,75 TL | 3.962,25 TL | 38.408,95 TL |
| Ağustos | 340.000,00 TL | %20 | 8.500,00 TL | 5.615,10 TL | 2.884,90 TL | 39.486,30 TL |
| Eylül | 382.500,00 TL | %20 | 8.500,00 TL | 5.615,10 TL | 2.884,90 TL | 39.486,30 TL |
| Ekim | 425.000,00 TL | %27 | 10.250,00 TL | 5.615,10 TL | 4.634,90 TL | 37.736,30 TL |
| Kasım | 467.500,00 TL | %27 | 11.475,00 TL | 5.615,10 TL | 5.859,90 TL | 36.511,30 TL |
| Aralık | 510.000,00 TL | %27 | 11.475,00 TL | 5.615,10 TL | 5.859,90 TL | 36.511,30 TL |
Net maaş Ocak'ta 40.207,53 TL, en düşük olduğu Kasım ayında 36.511,30 TL. Değiştiği aylar ve nedenleri:
- Mayıs: kümülatif matrah 190.000,00 TL sınırını geçti; bu sınırın üstündeki kazanç %20 ile vergileniyor. Net 40.207,53 TL → 39.082,53 TL.
- Haziran: önceki ay kısmen geçilen dilim bu ay kazancın tamamına uygulanıyor (%20). Net 39.082,53 TL → 38.082,53 TL.
- Temmuz: asgari ücret istisnası 4.211,33 TL tutarından 4.537,75 TL tutarına çıktı. Net 38.082,53 TL → 38.408,95 TL.
- Ağustos: asgari ücret istisnası 4.537,75 TL tutarından 5.615,10 TL tutarına çıktı. Net 38.408,95 TL → 39.486,30 TL.
- Ekim: kümülatif matrah 400.000,00 TL sınırını geçti; bu sınırın üstündeki kazanç %27 ile vergileniyor. Net 39.486,30 TL → 37.736,30 TL.
- Kasım: önceki ay kısmen geçilen dilim bu ay kazancın tamamına uygulanıyor (%27). Net 37.736,30 TL → 36.511,30 TL.
Asgari ücret istisnası neden artıyor?
İstisna tutarı, asgari ücretin kendisi kümülatif olarak vergilenseydi o ay ne kadar vergi çıkacağına eşittir. Asgari ücretin kümülatif matrahı da yıl içinde 190.000,00 TL sınırını geçince istisna büyür. Bu nedenle bazı aylarda brüt maaş aynı kaldığı hâlde net biraz yükselir.
Asgari ücretle çalışanların hesaplanan vergisi istisnaya eşit olduğu için ödedikleri gelir vergisi her ay sıfırdır; neti 12 ay boyunca 28.075,50 TL olarak aynı kalır.
Netin değişmesinin diğer nedenleri
- İkramiye, prim, fazla mesai: O ayın matrahını büyütür; sonraki aylarda üst dilime daha erken geçilir.
- Yıl içinde iş değiştirmek: Yeni işveren önceki işyerindeki kümülatif matrahı devralır; ilk maaşınız yüksek dilimden vergilenebilir. Maaş hesaplama aracında "devreden matrah" alanıyla hesaplayabilirsiniz.
- Eksik gün: Raporlu veya ücretsiz izinli günlerde o ayın brütü azalır. Rapor günleri için SGK'nın ödediği tutarı rapor parası hesaplama ile görebilirsiniz.
Brüt mü, net mi anlaşmalı?
Sözleşmenizde brüt ücret yazıyorsa yıl içindeki düşüş size yansır. Net ücret üzerinden anlaştıysanız işveren aynı neti ödemek için brütü her ay artırır ve fark ona kalır. Örneğin her ay 40.000 TL net için gereken brüt 40.000 TL net kaç brüt sayfasında ay ay görünür. İki farklı teklifi kıyaslamak için teklif karşılaştırma aracını kullanabilirsiniz.
Kendi maaşınızı hesaplayın
Kaynaklar
- 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu
- Kolay İK – 2026 bordro parametreleri
- GİB – Gelir vergisi tarifesi
- 332 Seri No'lu GV Genel Tebliği (RG 31.12.2025/33124-5.mük.)
- SGK – Prime esas kazanç alt ve üst sınırları
Son güncelleme: